Mediawijzer met medialessen.nl
Scholen krijgen de opdracht kinderen mediawijzer te maken. Maar hoe doe je dat? Hoe leer je leerlingen beter met media omgaan? Een nieuwe campagne moedigt leraren in het basis- en voortgezet onderwijs aan hun leerlingen ‘mediawijs’ te maken. Met behulp van een nieuwe site: Medialessen.nl
Op alle basisscholen en middelbare scholen in Nederland worden posters en kranten verspreid met informatie over media. Op Medialessen.nl kunnen leraren kant-en-klare lessen downloaden – gratis veelal. Stichting Kennisnet, de Vereniging Openbare Bibliotheken en stichting Mijn Kind Online tekenen voor het initiatief.
Medialessen.nl rubriceert de verschillende thema’s en maakt beschikbaar lesmateriaal gemakkelijk terug te vinden. Ook biedt de website didactische tips voor lessen over een generatie die te boek staat als digitale allesweters. Kinderen en jongeren zijn technisch vaak heel handig, en in dat opzicht vaardige mediagebruikers. Maar onderzoek laat zien dat ze toch nog veel essentiële kennis missen. Echt mediawijs zijn ze nog niet voldoende. Ze hebben de hulp van leraren en ouders nodig om zich te ontwikkelen tot kritische mediagebruikers, die kunnen reflecteren op hun eigen mediagedrag en op wat ze in de media zien.
Docenten denken vaak dat ze kinderen niets meer kunnen leren omdat ze al zo handig zijn. Kinderen zijn echter veel minder handig dan vaak gedacht. Uit onderzoek van Mijn Kind Online en usability-bureau 2C in juni 2008 kwam naar voren dat kinderen op internet heel veel fouten maken en vaak op verkeerde sites terechtkomen. Ook blijkt dat ze slecht kunnen zoeken en moeilijk onderscheid kunnen maken tussen verschillende soorten informatie. Wat is reclame en wat niet? Zo eenvoudig is dat nog niet.
Expertisecentrum Mediawijsheid
Eerder dit jaar richtte minister Ronald Plasterk van OCW het Expertisecentrum Mediawijsheid op, dat scholen en ouders moet ondersteunen in het omgaan met media. Plasterk wil dat lessen over media gestructureerder worden aangeboden. Het Expertisecentrum moet voor meer ‘synergie’ zorgen.
Wil je kinderen verstandig met media leren omgaan, dan is het ook nodig dat scholen en ouders met hen in gesprek gaan over wat de gevolgen zijn van hun mediagedrag, en hoe ze media op een goede manier kunnen inzetten om hun doelen te bereiken. Daarbij hoort ook een gesprek over de ethische grenzen daarvan. Anders gezegd: mediawijs word je niet zonder mediales.
Mediamakers aan het woord
In het kader van de lancering van Medialessen.nl zijn mediaproducenten en journalisten gevraagd naar hun idee over wat kinderen en jongeren zouden moeten leren over media.
"Wijs kinderen op de gevaren van de webcam", zegt directeur Dominique Weesie van Geen Stijl. “Mensen, dus ook kinderen, gooien alles online en hebben niet door dat iedereen dat kan zien”.
Hans Laroes, hoofdredacteur van het NOS Journaal: "Leer kinderen over de achterkant van het nieuws. Wat je bij het bekijken van het nieuws altijd in het achterhoofd moet houden, is dat er allerlei belangen achter zitten. Politici, bedrijven en organisaties willen er zo gunstig mogelijk vanaf komen."
Volgens Marc Chavannes, hoogleraar journalistiek, zouden kinderen meer moeten leren over zoeken op internet en hoe je informatie op betrouwbaarheid toetst: "Kinderen doen nu verkeersexamen. Voor internet zou je iets vergelijkbaars moeten organiseren. We moeten kinderen het een en ander bijbrengen voor ze vrijuit online kunnen gaan. Dat moet niet alleen gaan over de gevaren op internet – zoals phishing en cookies – maar bijvoorbeeld ook over het gebruik van zoekmachines. Wat kun je vertrouwen en hoe zorg je ervoor dat je interessante zoekresultaten krijgt?"