Home » Artikelen » 8 feiten over shame sexting

8 feiten over shame sexting

Incidenten rond sexting halen regelmatig het nieuws en daarmee wordt het tegenwoordig al snel 'shame sexting'. Omdat al die aandacht en reacties op de verspreide foto's juist zo pijnlijk zijn voor de slachtoffers. 

Feit 1: pijnlijke reacties
Sexting is het versturen van seksueel getinte foto's en berichtjes. Meestal doe je dat met iemand die je vertrouwt, maar soms gebeurt het ook onder dwang. Het is experimenteergedrag van tieners, die zich seksueel ontwikkelen. Flirten gaat tegenwoordig digitaal. Het probleem ontstaat pas als zo'n foto wordt verspreid zonder dat de afzender dat weet of wil. Volgens Jacqueline Kleijer van Bureau Jeugd en Media is het voor slachtoffers vooral pijnlijk hoe iedereen hierop reageert. "Soms maakt het niet eens uit dat de naaktfoto is gezien door anderen, maar is hun reactie op die foto bepalend. Slachtoffers kunnen worden uitgescholden en buitengesloten." 

Wijs jongeren op de site HelpWanted.nl, die kan helpen om beelden van sites verwijderd te krijgen. HelpWanted is onderdeel van Meldknop.nl, die ook doorverwijst naar sites waar jongeren met een hulpverlener anoniem kunnen chatten.

Feit 2: steeds jonger
Zowel jongens als meisjes versturen naaktfoto's. Jacqueline Kleijer: "Het komt voort uit de ontwikkeling dat jongeren bevestiging nodig hebben."
Maria Genova schreef het boek Sexy selfies - Over sexting, geheime chats en cyberpesten. Zij weet dat het ook al op zeer jonge leeftijd kan voorkomen. "De leeftijd keldert naar beneden, sommige leerlingen in groep acht maken al naaktselfies. De meeste ouders denken dat hun kind zoiets niet doet, maar een kwart van alle kinderen doet dat wel."

Feit 3: onomkeerbaar en snel
Sexting gebeurt vooral via WhatsApp, Snapchat en Instagram en als het materiaal eenmaal via sociale media rondgaat, dan zet de verspreiding snel door. Terugdraaien lukt dan niet meer. Soms is een foto in vertrouwen verstuurd, bijvoorbeeld tussen twee tieners met verkering. Er zijn ook gevallen waarbij de foto's onder dwang zijn genomen en verzonden.

Feit 4: uit sensatiezucht
Jongeren sturen seksueel getinte foto's vaak door uit een soort sensatiezucht. Soms om op te scheppen, soms denken ze er niet eens over na en doen ze gewoon mee met de groep. Het kan ook dat jongeren de beelden delen uit angst. Jacqueline: "Je kunt het vergelijken met het pesten en roddelen. Als het niet over jou gaat, maar over iemand anders, dan ben jij veilig."

Feit 5: praat met elkaar
Het is belangrijk dat een school in gesprek gaat over dit onderwerp met de leerlingen en de ouders. Jacqueline ziet dat scholen de WhatsHappy-les van Mijn Kind Online gebruiken om problemen bij het chatten bespreekbaar te maken. "Maar omdat het bij shame sexting al te laat is en schadelijk is voor slachtoffers, is het belangrijk dat je de ouders erbij betrekt. Bureau Jeugd en Media heeft een stappenplan ontwikkeld, dat een school kan helpen als er een incident heeft plaatsgevonden."

Feit 6: onderdeel van seksuele voorlichting
Sexting en de gevaren ervan horen bij de seksuele voorlichting. Maria: "Het is bijna onmogelijk om je kind te verbieden om op zo'n manier te flirten, maar als je over de gevaren praat, kun je veel ellende voorkomen. In mijn boek geef ik als tip dat je nooit volledig herkenbaar op de foto moet gaan." Jacqueline: "Als je kind slachtoffer is geworden, is het belangrijk dat je het als ouder niet afkeurt. Zorg dat je erover kan praten en bied ondersteuning. Breng ze ook bij dat het belangrijk is dat je andere mensen op sociale media met respect behandelt en dat het verspreiden van naaktfoto's echt niet mag!"

Feit 7: maak ze bewust van de gevolgen
Kinderen en jongeren die foto's verspreiden, moeten zich bewust worden van de gevolgen. Maria: "Een lezing op school over de gevolgen is voor veel leerlingen een eyeopener, want ze hebben geen idee wat de slachtoffers allemaal meemaken." Nog meer impact heeft interactief theater. Ook filmpjes kunnen aanleiding zijn voor een indringend gesprek over de gevolgen van delen. 

Een incident zoals laatst in Tilburg heeft een enorme weerslag op de groep, volgens Jacqueline. "Vertrouwen en respect moeten weer worden opgebouwd. Dat kan bijvoorbeeld met een buddysysteem waarbij het slachtoffer drie buddy's als hulpbron aanwijst en inschakelt (dit wordt ook benoemd in het stappenplan)."

Feit 8: verspreiding is strafbaar
Vaak wordt de persoon die op de betreffende foto staat gepest of uitgescholden, terwijl er weinig aandacht is voor de personen die de foto's delen, liken of doorsturen. En dat terwijl het verspreiden van naaktfoto's van minderjarigen een strafbaar feit is. Het wordt zelfs gezien als verspreiding van kinderporno. Maria: "Jongeren geven het slachtoffer de schuld, maar als de foto's niet worden verspreid, is er niets aan de hand en is sexting geen probleem." Per incident moet worden gekeken of aangifte verstandig is. Jacqueline: "Op een school ligt de oplossing toch vaker bij het goed afhandelen van het incident en het opvangen van het slachtoffer en is aangifte niet altijd de oplossing. Bij sexting onder dwang gelden andere regels en zal er vaker aangifte gedaan worden, desalniettemin is het altijd belangrijk om het slachtoffer te vragen wat voor hem/haar het prettigste is."

Meer lezen over sexting?
* Gesprekstips
* Opvoedtips van Ouders Online
* Een serie verhalen over sexting  
* Informatie voor scholen 
* Sexy Selfies door Maria Genova 
*
Een leidraad voor scholen over hoe om te gaan met de online verspreiding van ongewenste beelden

Tags en rubrieken
Onderwerpen: 
Leeftijden: 
Trefwoorden: